بازار خودروی ایران در سالهای اخیر بیش از هر زمان دیگری تحت تاثیر افزایش قیمت خودرو، گرانی قطعات و لوازم یدکی و کاهش قدرت خرید جامعه قرار دارد. در چنین شرایطی، معیارهای انتخاب خودرو نیز تغییر کردهاند. امروزه خریداران فقط به طراحی، سرعت یا آپشنها توجه نمیکنند، بلکه میخواهند بدانند خودرویی که میخرند در چند سالی که قرار است از آن استفاده کنند چقدر خرج روی دستشان میگذارد، پیدا کردن قطعاتش چقدر راحت است و آیا تعمیرکار سر کوچهشان هم میتواند آن را تعمیر کند.
همین تغییر اولویتها باعث شده خودروهایی با مشخصات فنی آشنا، شبکه خدمات گسترده و کاربری خانوادگی متقاضیان بیشتری پیدا کنند. سورن پلاس XU7P یکی از این خودروها است. سدانی که از نظر طراحی و فنی جدید نیست، اما نیازهای رانندگان ایرانی را با هزینهای قابل قبول برآورده میکند.
افزایش سهم سورن از تولید سدانهای داخلی، استقبال خانوادهها، جایگزینی آن با پژو پارس و عرضه در مدل دوگانهسوز نشان میدهد که این خودرو در حال تبدیل شدن به یکی از محصولات پرتقاضای بازار است. اما دلیل این افزایش محبوبیت چیست و چرا سورن پلاس XU7P، با وجود انتقادهایی مانند طراحی قدیمی، کیفیت مونتاژ متوسط و قدرت و شتاب نهچندان بالا، همچنان مشتریان زیادی دارد؟
مشتری در بازار دنبال چه خودرویی است؟
تا چند سال پیش، بخشی از افراد هنگام خرید خودرو به قدرت موتور، طراحی ظاهری بهروز و امکانات رفاهی توجه میکردند. امروز وضعیت اقتصادی کشور، اولویتهای خریداران را تغییر داده است. قیمت خودرو همچنان مهمترین شاخص است، اما هزینه نگهداری در بلندمدت نیز اهمیت زیادی پیدا کرده است.
هزینه استفاده و نگهداری فقط به مصرف بنزین خلاه نمیشود. قیمت قطعات و لوازم یدکی، اجرت مکانیک، هزینه سرویسهای دورهای، دسترسی به نمایندگیها و شبکه خدمات پس از فروش، دوام قطعات و فروش مجدد خودرو در محاسبات خریدار نقش دارند. مصرفکنندهای که بخش بزرگی از پسانداز خود را صرف خرید خودرو میکند و حتی برای خرید خودرو وام میگیرد و پول قرض میکند، نمیخواهد پس از مدت کوتاهی با کمبود و نبود قطعه یا تعمیرات هزینهبر و پیچیده روبهرو شود.
در این فضا، خودروهای اقتصادی اهمیت ویژهای پیدا کردهاند. اقتصادی بودن دیگر فقط به معنای قیمت ارزان نیست، بلکه به معنای امکان استفاده از خودرو با کمترین دردسر است. خودروی اقتصادی باید تعمیرکار در دسترس، قطعات فراوان، بازار فروش مناسب و قابلیت استفاده روزمره و سفرهای خانوادگی را داشته باشد.
سورن پلاس XU7P خودرویی است که در این تعریف میگنجد. این خودرو از پلتفرم و ساختاری استفاده میکند که سالها در بازار ایران حضور داشته و تعمیرکاران زیادی با آن آشنا هستند. در عین حال، موتور XU7P نسبت به XU7 قدیمی تغییراتی داشته و تجهیزات ایمنی و امکانات رفاهی نسخههای جدید نیز ارتقا یافته است. بنابراین خریدار با محصولی مواجه است که از یک طرف برای بازار آشناست و از طرف دیگر، تلاش شده برخی ضعفهای مدلهای قبلی کاهش پیدا کند.
افزایش سهم سورن از بازار سدانها
آمار تولید سدانهای داخلی، افزایش سهم سورن را نشان میدهد. در سال گذشته، از مجموع ۵۰۸ هزار و ۴۸۸ دستگاه سدان تولیدشده، ۱۱۵ هزار و ۸۰۴ دستگاه به خانواده سورن (EF7 بنزینی، دوگانهسوز و XU7P) اختصاص داشته است. بر این اساس، سهم سورن از تولید سدانها حدود ۲۲٫۸ درصد بوده است.
در سهماهه نخست امسال نیز از مجموع ۸۴ هزار و ۲۴۶ دستگاه سدان، ۲۰ هزار و ۹۴ دستگاه سورن تولید شده است. سهم این خودرو در این دوره به حدود ۲۳٫۹ درصد میرسد.
بنابراین، محاسبه دادهها، افزایش سهم سورن از حدود ۲۳ درصد به حدود ۲۴ درصد مشخص است. این رشد شاید در نگاه اول چندان چشمگیر به نظر نرسد، اما در بازاری با تیراژ چندصدهزار دستگاه، افزایش یک درصدی سهم یک محصول قابلتوجه است. سهم سورن در مقایسه با دوره قبل حدود ۴٫۷ درصد رشد نسبی داشته است.
شاخص قابلمقایسه در اینجا سهم سورن از مجموع تولید سدانهاست. افزایش این سهم نشان میدهد جایگاه سورن در سبد تولید سدانهای داخلی تقویت شده است.
افزایش تولید بدون وجود تقاضا ادامه پیدا نمیکند. خودروساز زمانی ظرفیت بیشتری به یک محصول اختصاص میدهد که بازار کشش آن را داشته باشد یا قرار باشد آن محصول جای خالی مدل مهم دیگری را پر کند. درباره سورن پلاس XU7P هر دو عامل وجود دارد: از یک سو خانوادهها بهدنبال سدانی جادار و اقتصادی هستند و از سوی دیگر، توقف تولید پژو پارس بخش مهمی از تقاضای سنتی بازار را به سمت سورن هدایت کرده است.
دلایل استقبال از سورن XU7P
استقبال بازار از سورن پلاس XU7P دلایل مختلفی دارد:
موتور XU7P؛ نسخه اصلاحشده یک پیشرانه آشنا
موتور XU7 یکی از شناختهشدهترین پیشرانههای بازار ایران است. این موتور سالها روی پژو ۴۰۵، پژو پارس و سمند نصب بود و مکانیکها با آن آشنا شدند. با این حال، مصرف سوخت بالا و حساسیت سیستم خنککننده، بهویژه نگرانی درباره سوختن واشر سرسیلندر، از نقاط ضعف مهم نسخه قدیمی بود.
در موتور XU7P فقط با یک تغییر جزیی روبهرو نیستیم. بخشهایی مانند منیفولد ورودی هوا، سیمکشی، ECU، دریچه گاز، سیستم هواکش، رادیاتور، واترپمپ، واشر سرسیلندر، میل بادامک، میللنگ، یاتاقانها، شاتون و مجموعه پیستون تغییر کردهاند.
اصلاح سیستم خنککننده، استفاده از منبع انبساط و تغییر شرایط فعالیت فنها نیز به کنترل بهتر دمای موتور کمک میکند. حاصل این تغییرات آن است که نگرانی مربوط به واشر زدن در XU7P نسبت به XU7 قدیمی کاهش یافته است. با این حال، دقیقتر آن است که بگوییم احتمال بروز این مشکل کمتر شده، نه اینکه بهطور کامل از بین رفته باشد. کیفیت مونتاژ، شیوه رانندگی، سلامت سیستم خنککاری و انجام سرویسهای دورهای همچنان در حفظ سلامت پیشرانه موثر هستند.
پیشرانه XU7P با حجم ۱٫۸ لیتر، چهار سیلندر و هشت سوپاپ، ۹۸ اسب بخار قدرت و ۱۴۶ نیوتن.متر گشتاور تولید میکند. نیروی موتور نیز از طریق گیربکس ۵سرعته دستی به چرخهای جلو میرسد.
قدرت پیشرانه سورن پلاس XU7P چندان بالا نیست. شتاب، بهخصوص در نسخههای دارای دریچه گاز برقی، تند و تیز نیست. اما خریدار اصلی این خودرو بهدنبال سرعت و شتاب نیست، او موتوری سادهتر با هزینه قابل قبول تعمیرات برای استفاده روزمره میخواهد.
هزینه تعمیر و نگهداری قابل قبول
یکی از دلایل اصلی استقبال از سورن XU7P، تصور عمومی درباره هزینه نگهداری قابل قبول آن است. ساختار ۸سوپاپ و تنفس طبیعی موتور تعمیر راحتی دارد. در نتیجه، احتمال مواجهه مالک با تعمیرات تخصصی و بسیار گران کمتر میشود.
البته باید میان هزینه تعمیرات و سرویس دورهای تفاوت قائل شد. موتور XU7P به روغن موتور با گرانروی 020 نیاز دارد که از روغن مورد استفاده در XU7 قدیمی گرانتر است. مزیت اصلی در سادگی نسبی ساختار و آشنایی تعمیرکاران است.
با گسترش تولید XU7P، عرضه قطعات آن نیز افزایش کرده است. در عین حال، بسیاری از قطعات بدنه، تعلیق، کابین و تجهیزات جانبی سورن با خانواده سمند و سورن یکسان است و مدتهاست در شبکه خدمات پس از فروش ایران خودرو عرضه میشوند.
شبکه گسترده خدمات پس از فروش
ارزش واقعی خدمات پس از فروش و دسترسی به مکانیک زمانی مشخص میشود که خودرو در شهری کوچک یا در یک سفر خراب شود. بسیاری از خودروهای جدید ممکن است طراحی جذابتر یا آپشنهای بیشتری داشته باشند، اما تعمیر آنها به دستگاههای خاص، قطعات کمیاب یا نیروی متخصص نیاز داشته باشد.
سورن از این نظر یکی از کمدردسرترین سدانهای بازار ایران محسوب میشود. شبکه نمایندگیهای ایران خودرو در استانهای مختلف فعال است و تعداد زیادی تعمیرکار با خانواده سمند، پژو و موتورهای XU آشنایی دارند. قطعات و لوازم یدکی سورن پلاس در شهرهای کوچک نیز پیدا میشوند.
این ویژگی برای رانندگان که زیاد مسافرت میروند، مالکان و رانندگان تاکسیهای شهری و بین شهری و ساکنان شهرستانهای کوچک و مناطق دورافتاده، اهمیت ویژهای دارد. آنها خودرویی را ترجیح میدهند که در صورت بروز مشکل بتوان آن را راحت و سریع در همان شهر تعمیر کرد.
سازگاری با جادهها و بنزین ایران
کیفیت متفاوت جادهها، ناهمواری مسیرها، تنوع آبوهوایی و محدودیت دسترسی به خدمات تخصصی، موجب شده تا شرایط استفاده از خودرو در ایران متفاوتتر از دیگر نقاط جهان باشد. ارتفاع مناسب سورن و سیستم تعلیق آن باعث میشود خودرو در مسیرهای شهری و جادههای فرعی رانندگان و سرنشینان را به زحمت نیندازد.
موتور تنفس طبیعی نیز نسبت به موتورهای توربوشارژ حساسیت کمتری به کیفیت بنزین نهچندان مناسب ایران دارد. ترکیب این ویژگیها باعث شده سورن برای همه افراد در سراسر ایران خودرو مناسب و کاربردی باشد.
خودرویی مناسب برای خانواده و استفاده روزمره
فضای کابین یکی از مهمترین مزیتهای سورن XU7P است. فاصله محوری ۲٬۶۷۱ میلیمتری فضای مناسبی برای سرنشینان عقب فراهم کرده و خانوادههای پنجنفره میتوانند از این خودرو راحت استفاده کنند. فضای پا و سر ردیف عقب نسبت به سدانهای کوچک بهتر است و وجود دریچه تهویه عقب نیز به آسایش سرنشینان کمک میکند.
صندوق عقب ۵۰۰ لیتری یکی دیگر از نقاط قوت خودرو است. این فضا برای قرار دادن چند چمدان، کالسکه کودک یا خریدهای روزمره خانواده مناسب است. این مزیت در سفرهای بینشهری بیشتر به چشم میآید؛ جایی که خودرو باید هم سرنشینان و هم بار آنها را حمل کند.
سورن پلاس XU7P از نظر امکانات نیز، هرچند یک خودروی لوکس و ردهبالا نیست، تجهیزات قابلقبولی در اختیار خانواده قرار میدهد. مواردی مانند تهویه اتوماتیک، نمایشگر مالتیمدیا، دوربین عقب، سنسور پارک عقب، کنترل پایداری و کشش، کمک شروع حرکت در سربالایی، پایش فشار باد تایرها، چراغ روز و دو کیسه هوا در آن دیده میشود.
کیفیت مونتاژ نیز در همه نمونهها یکسان نیست و گزارشهایی درباره سروصدای کابین، سفتی تعویض دنده یا ایرادات جزئی قطعات وجود دارد. با وجود این، مجموعه فضای کابین، صندوق بزرگ، سواری نسبتا نرم و امکانات ایمنی، سورن را به خودرویی مناسب برای استفاده خانوادگی تبدیل کرده است.
سورن پلاس جایگزین پژو پارس
پژو پارس برای سه دهه یکی از محبوبترین سدانهای بازار ایران بود. فضای مناسب، صندوق بزرگ، تعمیرکار فراوان، بازار دست دوم قوی و مشخصات فنی آشنا، این خودرو را به گزینه پرطرفداری در بازار ایران تبدیل کرده بود. توقف تولید پارس به معنای از بین رفتن نیازهای خریداران آن نبود؛ بازار همچنان خودرویی با همان کاربری میخواست.
سورن پلاس XU7P پاسخ ایران خودرو به این تقاضا بود. این خودرو از نظر ابعاد، کاربری، فنی و هزینه نگهداری، مشابه پژو پارس است. حتی موتور XU7P پیش از نصب روی سورن در نسخههایی از پژو پارس عرضه شده بود و برای بخشی از بازار شناختهشده بود.
سورن در مقایسه با پارس کابین جادار، صندوق بزرگ و سواری خانوادگی را حفظ کرده و در کنار آن، تجهیزات ایمنی جدیدتری ارائه میدهد. وجود سامانه کنترل پایداری و کشش، کمک حرکت در سربالایی و پایش فشار باد تایرها، آن را با استاندارد جدید هماهنگ کرده است. سورن توانسته استانداردهای جدید را پشت سر بگذارد؛ موضوعی که ادامه تولید پژو پارس را با چالش روبهرو کرده بود.
البته انتقال تقاضای پارس به سورن پلاس فقط نتیجه برتری فنی نیست. نبود جایگزینهای دیگر در بازار نیز موثر است. خریدار پژو پارس که به یک سدان جادار و ساده ایران خودرو نیاز دارد، انتخابهای محدودی پیش روی خود میبیند. رانا پلاس فضای کمتری دارد، دنا پلاس و تارا گرانترند و برخی محصولات دیگر خودروسازان نیز از نظر خدمات پس از فروش یا فضای کابین و صندوق اختلافاتی با پارس و سورن دارند.
بنابراین سورن XU7P نهفقط به دلیل ویژگیهای خود، بلکه به دلیل جای خالی پژو پارس مشتری پیدا کرده است. ایران خودرو نیز با افزایش تیراژ سورن تلاش میکند این محصول را به گزینه اصلی سدانهای اقتصادی و خانوادگی خود تبدیل کند.
سورن پلاس انتخاب اول بازار سدانهای اقتصادی
سورن پلاس XU7P را میتوان در نقش پیکان و پراید در بازار سالل ۱۴۰۵ کشور تصور کرد. این مقایسه به معنای یکسان بودن کیفیت، قیمت یا ساختار این خودروها نیست. منظور از چنین تعبیری، نقش محصول در بازار است.
پیکان و پراید در دورههای مختلف به این دلیل خریداران زیادی پیدا کردند که قطعاتشان همهجا پیدا میشد، تعمیرکاران با آنها آشنا بودند و برای طیف وسیعی از نیازها مورد استفاده قرار میگرفتند. سورن نیز بخشی از همین ویژگیها را دارد. این خودرو میتواند وسیله رفتوآمد روزانه یک خانواده، خودروی سفر، وسیله کار رانندگان یا ماشین سازمانی باشد.
دسترسی گسترده به قطعات و خدمات، بهویژه در شهرهای کوچک، از عوامل اصلی تبدیل سورن به یک خودرو عامهپسند است. محبوبیت یک خودرو در ایران فقط در تهران و کلانشهرهایی مثل اصفهان، مشهد و تبریز تعیین نمیشود. محصولی فراگیر است که در شهرهای کوچک، مناطق و مسیرهای دورافتاده نیز قابل استفاده باشد. سورن به دلیل پیوند فنی با خانواده باسابقه سمند و شبکه ایران خودرو، از چنین مزیتی برخوردار است.
در انتخاب رانندگان بینشهری نیز همین عوامل نقش دارند. رانندهای که هر هفته صدها کیلومتر پیمایش دارد، بیش از ظاهر مدرن به استهلاک، هزینه تعمیر، فراوانی قطعه، ظرفیت صندوق، راحتی صندلیها و وجود خدمات پس از فروش در شهرهای مختلف فکر میکند. سورن پلاس همه این معیارها را در سطحی قابلقبول کنار یکدیگر قرار میدهد.
این خودرو بدون نقص نیست. طراحی بدنه و داشبورد آن ریشهای قدیمی دارد، کیفیت بعضی قطعات و مونتاژ میتوانست بهتر باشد، موتور هشتسوپاپ قدرت بالایی ندارد و هزینه روغن موتور XU7P نیز پایین نیست. با این حال، خودروهای مردمی الزاما بهترین محصولات بازار از نظر فنی نیستند؛ آنها محصولاتی هستند که بیشترین تناسب را با نیاز، قدرت خرید و شرایط استفاده بخش بزرگی از جامعه دارند.
راز موفقیت سورن XU7P چیست؟
محبوبیت سورن پلاس XU7P را نمیتوان به یک عامل محدود کرد. این خودرو نتیجه ترکیب چند ویژگی است: قیمت نسبتا اقتصادی در میان سدانهای صفرکیلومتر، کابین جادار، صندوق عقب بزرگ، سواری نسبتا نرم، شبکه گسترده خدمات پس از فروش، ساختار فنی آشنا و بازار قطعات وسیع.
موتور XU7P نیز با وجود آنکه همچنان یک پیشرانه هشتسوپاپ با فناوری قدیمی است، نسبت به XU7 تغییرات مهمی در سیستم خنککاری، قطعات و مصرف سوخت تجربه کرده است. این تغییرات نگرانیهای مالکان را کم کردهاند، هرچند نگهداری صحیح همچنان شرط اصلی دوام این پیشرانه است.
توقف تولید پژو پارس، بخش بزرگی از تقاضا را به سمت سورن هدایت کرد و ایران خودرو نیز با افزایش سهم سورن به این تقاضا پاسخ داد. سهم سورن از ۲۲٫۸ درصد به ۲۳٫۹ درصد رسیده است؛ روندی که تقویت جایگاه این خودرو را تایید میکند.
سورن پلاس XU7P نه مدرنترین، نه سریعترین و نه باکیفیتترین سدان بازار است. نقطه قوت آن، تعادل است. این خودرو تلاش میکند قیمت، هزینه نگهداری، کابین جادار و دسترسی به خدمات را در یک قالب ارائه دهد.
در شرایطی که مصرفکننده ایرانی پیش از خرید خودرو نگران قیمت قطعات و لوازم یدکی، هزینه تعمیر و خدمات پس از فروش است، همین تعادل میتواند از طراحی مدرن یا فهرست طولانی آپشنها مهمتر باشد. به همین دلیل، با وجود ورود محصولات جدیدتر، سورن XU7P همچنان یکی از انتخابهای اصلی بازار باقی مانده است؛ خودرویی که شاید هیجانانگیز نباشد، اما آشنا، کاربردی است و با شرایط فعلی اقتصاد خانوارهای ایرانی سازگار است.



نظر شما چیست؟